ارتباط فلور روده با دیابت نوع 2
17 دسامبر 2015- گروهی ازدانشمندان روسی اعلام کردند که حضور انواع خاصی از باکتریها در روده ممکن است با ابتلا به دیابت نوع 2 مرتبط باشد.
دیابت نوع 2 که همچنین به عنوان دیابت غیر وابسته به انسولین شناخته می شود یک اختلال متابولیکی جدی است، این بیماری سبب می شود سلولهای بدن توانایی خود را در پاسخ به انسولین از دست بدهند. نتیجه ی عدم پاسخگویی سلولها به انسولین، توقف جذب گلوکز از جریان خون به داخل سلولها است بدین ترتیب سلولها حتی درشرایط تغذیه ی مناسب، گرسنه می مانند و مقدار قند در خون افزایش می یابد درحالیکه مقدار کافی از انسولین در بدن تولید می شود.
بر اساس برآورد سازمان بهداشت جهانی، تقریباً 285 میلیون نفر در جهان ازدیابت نوع 2 رنج می برند شیوع این بیماری و شدت عوارض آن (افراد دیابتی 20 برابر افراد غیر دیابتی درمعرض از دست دادن اعضای انتهایی بدن خود هستند) نشان می دهد جستجو در مورد علل این اختلال و روشهای مقابله با این بیماری تاکنون چندان موثر نبوده است.
اخیراً محققان از میان سایر علل به ترکیب جمعیت میکروبی داخل روده ی این بیماران و ارتباط آن با این بیماری اشاره کرده اند. متخصصان 4 مرکز تحقیقاتی در روسیه در این مطالعات تغییرات در میکروبیوتای روده ی بزرگ این افراد را بررسی کردند و نتایج تحقیقات خود را در مجله ی Endocrinology Connectionsمنتشر نمودند.
دانشمندان به تجزیه وتحلیل ترکیب جمعیت میکروبی 92 بیمار شامل: 20 بیمار مبتلا به دیابت نوع 2 ، 48 فرد سالم بدون هیچگونه بیماری مزمن و 24 فرد با علایم اختلالات متابولیک (پیش دیابت) پرداختند. مقدار قندخون این افراد که مهمترین شاخص متابولیک در میان شرکت کنندگان بود از طریق گرفتن نمونه های خونی از شرکت کنندگان مانیتور شد.
میکروبیوتای روده نامی است که به کل جمعیت میکروارگانیسم موجود در روده اطلاق می شود(حتی شامل برخی از قارچ های تک سلولی و آرکی ها نیز می شود) به آنها همچنین فلور نیز گفته می شود(این نام از آنجایی که باکتریها زمانی بخشی از فرمانرو گیاهان بودند به آنها اطلاق می شود). باکتریها نقطه ی کانونی و تمرکز این مطالعات بودند. به منظور تعیین اینکه دقیقاً چه باکتریهایی با این بیماری درارتباط هستند، محققان به آنالیز DNAاستخراج شده از نمونه های مدفوع این بیماران پرداختند.
با استفاده از DNAهای جدا شده، دانشمندان توالی ژنهای کد کنندهی RNAریبوزومی (rRNA)که یکی از اجزاء مهم ریبوزوم ها هستند و در سنتز پروتئینها شرکت می کنند را مشخص نمودند. ژنی که این ساختار را کد می کند در تمام گروههای باکتریایی یافت می شود و براساس توالی نوکلئوتیدهای این ژن پایگاه اطلاعاتی برای شناسایی نوع باکتریها تدوین شده است. این بخش از DNAی باکتری به عنوان گذرنامه ی باکتری شناخته می شود.
پس ازمقایسه ی ترکیب میکروبیوم افراد شرکت کننده (مبتلا به دیابت، پیش دیابت یا تحمل طبیعی گلوکز) و تغذیه ی افراد شرکت کننده دراین مطالعه، دانشمندان به نتایجی دست یافتند.
مهمترین این نتایج، ارتباط میزان تحمل گلوکز با حضور سه گونه از باکتریها بنامهای :Blautia, Serratiaو Akkermansia bacteriaبود، همه ی این سه گونه در افراد سالم وجود داشتند اما در افراد مبتلا به پیش دیابت و دیابت جمعیت آنها بسیار افزایش یافته بود.
محققان توانستند ارتباط افزایش میزان bifidobacteria(که اغلب در روده ی نوزادان تغذیه شده با شیر مادر یافت می شود و یکی از مهمترین اجزای باکتریایی روده هستند) را با افزایش مصرف فیبر تغذیه ای یا سبزیجات کشف کنند. این نتایج مطابق با نتایج قبلی همین دانشمندان در مورد میکروبیوتای روده ای جمعیت ساکن درمناطق روستایی و شهری در روسیه بود. درطی این مطالعه دانشمندان دریافتند درافرادی که در منطقه ی روستایی Tyvaزندگی می کردند، میزان bifidobacteriaبطور چشمگیری بالاتر از ساکنین مناطق دیگر بود که احتمالاً به دلیل این واقعیت است که رژیم غذایی جمعیت روستایی این ناحیه بیشترحاوی محصولات طبیعی است و نسبت موادغذایی صنعتی که حاوی فیبر بسیار کمی هستند در رژیم غذایی آنها بسیار پایین است.
این یافته ها دانشمندان و متخصصان پزشکی را یک گام به درک ارتباط متقابل و پیچیده ی علی و معلولی بین تغییر در نسبت انواع خاصی از باکتریها، اختلالات متابولیک و رژیم غذایی نزدیک تر کرده است. همانطور که نویسندگان مقاله عنوان کردند یکی از دلایل احتمالی تأثیر میکروبهای روده بردیابت، تحریک پاسخ ایمنی است این تئوری قبل از این توسط محققان فنلاندی نیز مطرح شده بود.
منبع: